CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUÂN VỀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ TƯ NHÂN
2.2. THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ TƢ NHÂN TẠI TỈNH ĐẮK NÔNG TRONG THỜI GIAN QUA
2.2.6. Thực trạng về gia tăng kết quả sản xuất
a. Giá trị sản xuất
Giá trị sản xuất của khu vực kinh tế tƣ nhân tăng liên tục qua các năm.
So với năm 2009 thì giá trị sản xuất của khu vực kinh tế tƣ nhân đã tăng 1,7 lần. Để thấy điều đó, ta phân tích bảng 2.25 sau:
Bảng 2.25: Giá trị sản xuất phân theo thành phần kinh tế ĐVT: Tỷ đồng Loại hình doanh
nghiệp
Năm Năm Năm Năm Năm Tăng BQ 2009 2010 2011 2012 2013 (%)
Kinh tế Nhà nước 501 553 639 680 781 11,739 Kinh tế tƣ nhân 3.120 3.620 4.157 4.710 5.258 13,937 Kinh tế có vốn đầu
tư nước ngoài 37 12 13 14 18 -16,484
Tổng 3.658 4.185 4.809 5.404 6.057 13,437 Nguồn: Niên giám thống kê năm 2013
Qua bảng 2.25, ta thấy thành phần kinh tế tƣ nhân có tốc độ tăng giá trị sản xuất bình quân giai đoạn năm 2009 – 2013 cao nhất đạt 13,437%, thành phần kinh tế nhà nước đạt 11,739%. Trong khi đó thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài lại tăng trưởng âm 16,484%. Điều này chứng tỏ các doanh nghiệp KTTN ngày càng mở rộng sản xuất, kinh doanh ngày càng hiệu quả.
65
Để biết tỷ lệ đóng góp của các thành phần kinh tế vào giá trị SX ta phân tích bảng sau:
Bảng 2.26: Cơ cấu giá trị sản xuất phân theo thành phần kinh tế ĐVT: % Loại hình doanh
nghiệp
Năm Năm Năm Năm Năm
2009 2010 2011 2012 2013
Kinh tế Nhà nước 13,7 13,2 13,3 12,6 12,9
Kinh tế tƣ nhân 85,3 86,5 86,4 87,2 86,8
Kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài
1,0 0,3 0,3 0,3 0,3
Tổng 100 100 100 100 100
Nguồn: Niên giám thống kê năm 2013
Qua bảng cơ cấu giá trị sản xuất phân theo thành phần kinh tế, ta thấy giá trị sản xuất của khu vực KTTN tăng qua các năm và chiếm tỷ lệ bình quân cao, trên 85% giá trị sản xuất. Giá trị sản xuất của khu vực kinh tế Nhà nước có xu hướng giảm, chỉ chiếm bình quân khoảng 13%. Giá trị sản xuất của khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài cũng có xu hướng giảm, chỉ bình quân dưới 1%. Điều này chứng tỏ khu vực KTTN nhân ngày càng có vai trò hết sức quan trọng của trong việc phát triển kinh tế của tỉnh Đắk Nông.
b. Doanh thu
Doanh thu bình quân của các doanh nghiệp KTTN tăng ở mức khá, tuy có giảm ở giai đoạn năm 2011, do tình hình chung của cả nước là Chính phủ cắt giảm đầu tư công để kìm chế lạm phát, nên cũng ảnh hưởng đến doanh thu của các doanh nghiệp. Điều này đƣợc thể hiện qua bảng 2.27 ta thấy loại hình Công ty cổ phần có doanh thu lớn nhất do quy mô của doanh nghiệp lớn, thứ hai là loại hình công ty TNHH. Xét về tốc độ tăng doanh thu thì công ty cổ phần có tốc độ tăng doanh thu bình quân giai đoạn năm 2009 –
66
2013 lớn nhất đạt 25,73%, thứ hai là loại hình công ty TNHH có tốc độ tăng doanh thu là 13,46%.
Bảng 2.27: Doanh thu bình quân các loại hình doanh nghiệp
Chỉ tiêu ĐVT
Năm Năm Năm Năm Năm Tăng BQ (%) 2009 2010 2011 2012 2013
- DNTN
Tr.đ 1432 1542 1498 1653 2143 10,60 - Công ty TNHH
Tr.đ 2543 2654 2431 3542 4214 13,46 - Công ty cổ phần
Tr.đ 4532 7435 8675 9325 11324 25,73 Nguồn: Cục thuế tỉnh Đắk Nông
c. Lợi nhuận của các Doanh nghiệp kinh tế tƣ nhân
Lợi nhuận bình quân của doanh nghiệp kinh tế tƣ nhân tăng liên tục qua các năm. Trong đó, loại hình Công ty cổ phần có tốc độ tăng trưởng lợi nhuận bình quân giai đoạn 2009 – 2013 cao nhất, đạt 12,825%, thứ hai là loại hình Công ty TNHH, đạt 5,403%, thứ ba là doanh nghiệp tƣ nhân, đạt 5,134%.
Bảng 2.28: Lợi nhuận bình quân của DN KTTN qua các năm
Chỉ tiêu ĐVT Năm Năm Năm Năm Năm Tăng BQ (%) 2009 2010 2011 2012 2013
- DNTN Tr.đ 230 253 249 276 281 5,134
- Công ty TNHH
Tr.đ 350 361 300 342 432 5,403
- Công ty cổ
phần Tr.đ 432 453 498 550 700 12,825
Nguồn: Cục thuế tỉnh Đắk Nông
67
d. Thực trạng thu nhập người lao động
Thu nhập bình quân bình quân trên tháng của người lao động ở các doanh nghiệp kinh tế tƣ nhân tăng liên tục qua các năm. Cụ thể qua bảng 2.29, ta thấy đến năm 2013 loại hình công ty cổ phần có mức thu nhập bình quân trên tháng của người lao động cao nhất đạt 4,582 triệu đồng, thứ hai là công ty TNHH đạt 3,999 triệu đồng, thứ ba là loại hình DNTN đạt 2,933 triệu đồng. Xét về tốc độ tăng trưởng thu nhập bình quân của người lao động giai đoạn 2009 – 2013 thì loại hình công ty cổ phần có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất, đạt 21,64%, thứ hai là loại hình Công ty TNHH tăng 16,425%, thứ ba là doanh nghiệp tƣ nhân, đạt 9,43%. Qua đây, chứng tỏ đời sống của người lao động ngày càng được cải thiện, góp phần vào việc ổn định đời sống, giảm nghèo cho người lao động.
Biểu 2.29: Thực trạng thu nhập bình quân một lao động/tháng của các Doanh nghiệp KTTN năm 2013
Chỉ tiêu
ĐVT
Năm Năm Năm Năm Năm Tăng
BQ 2009 2010 2011 2012 2013 (%)
- DNTN Tr.đ 2,045 2,083 2,578 2,571 2,933 9,43 - Công ty TNHH
Tr.đ 2,177 2,523 2,650 3,495 3,999 16,42 - Công ty CP
Tr.đ 2,093 2,183 2,628 4,362 4,582 21,64 Nguồn: Niên giám thống kê tỉnh Đắk Nông năm 2013
e. Tình hình nộp Ngân sách của các Doanh nghiệp KTTN
Trong những năm qua, các doanh nghiệp KTTN tại tỉnh Đắk Nông đã đóng góp không nhỏ vào tăng trưởng kinh tế của tỉnh, góp phần phát triển sản xuất, xóa đói giảm nghèo và giải quyết các vấn đề xã hội nhƣ tạo thêm việc
68
làm cho người lao động. Thể hiện qua việc nộp ngân sách tăng liên tục qua các năm, để biết cụ thể ta phân tích biểu 2.30 sau:
Biểu 2.30: Tình hình nộp ngân sách của các DN KTTN Loại hình
DN
ĐVT Năm Năm Năm Năm Năm Tăng
BQ (%)
2009 2010 2011 2012 2013
Tổng Tr.đ 49.351 138.201 202.076 336.167 270.989 53,08 - Công ty
TNHH Tr.đ
21.980 74.918 105.370 135.205 115.880
51,53 - Công ty
CP Tr.đ
10.951 21.490 32.003 145.928 118.856
81,51 - DNTN Tr.đ 16.420 41.793 64.703 55.034 36.253 21,90
Nguồn: Cục thuế tỉnh Đắk Nông
Qua bảng 2.30, ta thấy năm 2009 các doanh nghiệp KTTN đóng thuế và các khoản nộp khác vào ngân sách Nhà nước là 49,351 tỷ đồng thì đến năm 2013 đã tăng lên 270,989 tỷ đồng. Trong đó, loại hình công ty cổ phần 118,856 tỷ đồng, công ty TNHH 115,88 tỷ đồng. Xét về tốc độ tăng trưởng vốn đóng góp bình quân giai đoạn năm 2009-2013 thì loại hình công cổ phần có tốc độ tăng cao nhất tăng trưởng vốn bình quân cao nhất đạt 81,51%, tiếp đến là công ty TNHH tăng trưởng bình quân 51,53%, doanh nghiệp tư nhân cũng tăng trưởng bình quân 21,9%.