1. Mục đích và đặc điểm của sấy đường
- Đường sau khi ly tâm có độ ẩm 0,2 - 2%, cần phải sấy khô vμ lμm nguội
đường mới có thể đóng bao vμ bảo quản nếu không đường bị ướt, đóng cục không bảo quản đ−ợc lâu.
Để bảo quản đ−ờng, cần thực hiện hệ số an toμn khi bảo quản:
Hệ số an toμn = ( )
Pol 100
% íc
− n PhÇn
− (4-26)
Khi hệ số an toμn đó bằng 0,25 thì đường bảo quản. Nếu lớn hơn 0,25 đường bảo quản không tốt.
Tiêu chuẩn độ ẩm của đường trắng ở nước ta quy định như sau:
- Đ−ờng trắng loại I: 0,06%
- Đ−ờng trắng loại II: 0,07%
- Đ−ờng tinh luyện: 0,05%
2. Nguyên lý sấy đ−ờng
Thực chất của quá trình sấy đ−ờng lμ lμm phần n−ớc trong đ−ờng khuếch tán vμo không khí. Thực tế đó lμ quá trình khuếch tán. Vì vậy, để sấy đường tiến hμnh thuận lợi cần lμm áp lực hơi mức ở bề mặt của đ−ờng lớn hơn áp suất riêng phần của
hơi nước trong không khí, cần duy trì động lực khuếch tán mới có thể lμm cho phần n−ớc trên bề mặt tinh thể đ−ờng không ngừng hóa hơi vμ phần n−ớc trong đ−ờng có thể khuếch tán đến bề mặt của đường.
Lúc đ−ờng −ớt tiếp xúc với không khí bão hòa, phần n−ớc tự do trong đ−ờng không ngừng hóa hơi vμ bị không khí hấp thụ. Tùy thuộc vμo phần n−ớc tự do bị sấy khô bay hơi, áp lực hơi nước của đường dần dần giảm xuống đến khi cùng áp lực hơi nước của không khí không bão hòa có nhiệt độ vμ độ ẩm nhất định ở xung quanh đạt
đến cân bằng thì sấy không thể tiến hμnh được vμ phần nước đó gọi phần nước cân bằng. Do đó, có thể thấy, ngoμi tính chất của đường, độ ẩm của không khí xung quanh có quan hệ rất lớn đến sấy đường. Không khí xung quanh lμ không khí ẩm tức vật hỗn hợp của không khí khô vμ hơi n−ớc. Hμm l−ợng thực tế hơi n−ớc trong không khí cμng thấp lực hút ẩm của không khí cμng mạnh vμ năng lực sấy cμng lớn. Hμm l−ợng hơi nước trong không khí phụ thuộc độ ẩm của không gian vμ theo mùa. ở những vùng độ ẩm cao vμ mưa nhiều thì trước hết cần hâm nóng không khí sau đó dùng không khí nóng lμm tác nhân sấy đường. Đó lμ phương thức được dùng để sấy đường ở nước ta.
3. Các chủng loại máy sấy đ−ờng
a. Sấy đ−ờng đ−ợc thực hiện bằng sàn rung và băng tải đ−ờng (hình 4-12). Loại máy sấy nμy đ−ợc dùng trong các nhμ đ−ờng ứng dụng công nghệ vμ thiết bị của Trung Quốc nh−: Lam Sơn, Sơn La, Sơn D−ơng, Bến Trre, Đắk Nông, Sóc Trăng v.v...
Hình 4-12. Sấy đ−ờng bằng sàn rung
Máy sấy đ−ờng bằng sμn rung t−ơng tự nh− máy vận chuyển đ−ờng sμn rung chỉ khác lμ máy sấy sμn rung có 2 tầng: tầng trên lμ vận chuyển của đ−ờng d−ới lμ không khí dùng lμm bay hơi n−ớc của đ−ờng.
b. Máy sấy bằng thùng quay
Máy sấy bằng thùng quay lμ một thùng tròn đặt nằm ngang có góc nghiêng so với mặt đất từ 3-60 (hình 4-13) trong thùng có gắn vμo thân thùng nhiều cánh. Lúc thùng quay các cánh nμy có tác dụng đưa đường lên cao vμ rơi xuống vμ tiếp xúc đều với không khí vμ di động về phía trước.
Hình 4-13. Máy sấy bằng thùng quay 1. Thân thùng, 2. Gối đỡ, 3. Bánh răng, 4. Bộ phận truyền động, 5. Cánh gắn thân thùng c. Máy sấy nhiều ống
Đặc điểm kết cấu của loại máy nμy lμ một thùng tròn bên trong cơ lắp 2 tổ ống, trong ống có gắn cánh có tác dụng giúp đường tiếp xúc đều với không khí. Trong ống
dùng để sấy đường vμ không khí nóng chuyển động cùng chiều vμ khi lμm nguội
đường thì đường vμ không khí lạnh chuyển động ngược chiều (hình 4-14).
Hình 4-14. Máy sấy loại nhiều ống
1. ống sấy khô, 2. ống lμm nguội, 3. ống nối, 4. không khí nóng, lạnh ra, 5. không khí lạnh vμo, 6. không khí nóng vμo
4. Đóng bao và bảo quản đ−ờng
Đường sau khi sấy đóng bao vμ bảo quản đường. Đối với đường trắng, mỗi bao 100kg sau đó đ−a vμo kho bảo quản.
Đối với bảo quản đường có yêu cầu công nghệ nhất định, nếu không sẽ phát sinh đ−ờng −ớt kết cục, biến chất ảnh h−ởng chất l−ợng sản phẩm. Để bảo quản tốt, nhiệt độ đường đóng bao khoảng 38-400C, trong quá trình bảo quản đường bị kết cục, nguyên nhân chủ yếu lμ hμm l−ợng ẩm trong đ−ờng quá cao, v−ợt quá 1%. Đó lμ do nhiệt độ sấy đóng bao vμ bảo quản, khống chế độ ẩm không bình thường mμ phát sinh.
Trong quá trình sấy đường khống chế độ dμy của lớp đường không bình thường lμm hμm lượng ẩm của đường không đều sau khi đóng bao vμ bảo quản dẫn đến đường kết cục cục bộ. Đường không được lμm nguội đầy đủ đã tiến hμnh đóng bao đưa vμo kho, sau khi nhập kho trong kho giảm nhiều lμm đ−ờng hấp thu phần n−ớc trong không khí mμ sản sinh kết cục. Ngoμi ra, nếu chiều cao các bao đ−ờng quá cao, áp lực lớn cũng dễ tạo thμnh kết cục. Do đó, đối với bao 100kg, chiều cao các bao đường thường không quá 25 bao.
Đường biến mμu vμng lμ do dùng phương pháp sunfit để lμm trắng đường. Sau khi bảo quản lâu, do sự oxi hóa của không khí lμm đ−ờng biến mμu vμng.
Để đề phòng đường biến chất trong quá trình bảo quản, các khí bảo quản cần có yêu cầu nhất định về không gian, kiến trúc vμ cần có chế độ quản lý bảo quản hợp lý.