CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
3.1. Nghiên cứu ảnh hưởng của Cytokinin đến hệ số nhân chồi
Trong nhân giống cây trồng in vitro, để có thể thực hiện nhân giống cao, số lượng cây giống lớn, đồng nhất, cây có sinh trưởng tốt thì việc nhận định được môi trường nhân nhanh thích hợp có vai trò quyết định. Như chúng ta đã biết cytokinin là nhóm chất điều tiết sinh trưởng đóng vai trò quan trọng trong việc điều khiển sự tái sinh mẫu cấy theo hướng tạo chồi, làm tăng hệ số nhân.
Tuy nhiên, với mỗi loại chất kích thích sinh trưởng khác sẽ cho kết quả khác nhau đối với mỗi loại cây và giai đoạn nuôi cấy khác nhau. Chính vì vậy, ở giai đoạn này chúng tôi đã tiến hành nhũng thí nghiệm nghiên cứu ảnh hưởng cytokinin đến khả năng tái sinh cũng như nhân nhanh chồi cây đồng tiền.
* Thí nhiệm 1: Nghiên cứu ảnh hưởng của BAP ở các nồng độ khác nhau đến hệ số nhân chồi của cây hoa Đồng Tiền.
Chồi bất định tái sinh từ mẫu cấy được nuối cấy trên môi trường MS có bổ sung BAP nồng độ thí nghiệm từ 0 – 2,0mg/l làm tăng hệ số nhân. BAP là loại chất điều tiết sinh trưởng thuộc nhóm cytokinin được phổ biến trong công nghệ vi nhân giống và đạt được kết quả khả quan trên nhiều giống cây trồng.
Sau 14 ngày nuôi cấy kết quả thu được như sau:
Bảng 1: Ảnh hưởng của BAP ở các nồng độ khác nhau đến hệ số nhân chồi của cây hoa Đồng Tiền.
CT
Nồng độ BAP (mg/l)
Số mẫu (mÉu)
Hệ số nhân nhanh
Chiều cao tb/chồi
(cm)
Số lá tb/
chồi(lá)
Hình thái chồi
1 Đ/C 30 1,10 3,10 3,30 +
2 0,5 30 3,10 3,00 3,10 ++
3 1,0 30 4,10 2,87 3,10 +++
4 1,5 30 3,13 2,52 3,00 +++
5 2,0 30 3,10 2,26 2,45 ++
CV% 4,2
LSD 0,05 0,23
Ghi chú: + Kém: Chồi mảnh yếu, chồi cao, xanh bóng.
++ Trung bình: Chồi khoẻ, mập, xanh
+++ Tốt: Chiều cao giảm, hệ số tăng, chồi to, xốp mập, xuất hiện thể sùi, lá xanh đậm và xoăn.
Biểu đồ 1: Biểu hiện ảnh hưởng của BAP ở các nồng độ khác nhau đến hệ số nhân chồi cây hoa Đồng Tiền.
Từ kết quả bảng trên chúng tôi có một số nhận xét như sau ở công thức đối chứng không bổ sung BAP, chồi cấy vào môi trường không hình thành cụm chồi mà chỉ hình thành một chồi, khi đó khả năng tăng hệ số nhân rất
thấp. Trong công thức đối chứng, chồi hình thành có sức sống kém, biểu hiện hình thái lá chồi nhỏ và mỏng, cuống ngắn và lá hơi xoăn có màu xanh nhạt.
Như vây có thể kết lựân rằng, khi không được bổ sung chất điều tiết sinh trưởng khả năng sinh trưởng của hoa đồng tiền nuôi cấy mô rất kém, số chồi hữu hiệu ít, tỷ lệ chồi có khả năng chết.
Khi bổ sung BAP, ở tất cả công thức đều hình thành cụm chồi ( có hệ số nhân cao hơn đáng kể so với công thức đối chứng). Do vậy kết luận rằng BAP có kích thích tạo cụm chồi mạnh. Kết quả cũng cho thấy khi bổ sung BAP càng cao thì hệ số nhân nhanh chồi càng lớn. Nhưng khi bổ sung nồng độ BAP 1,5 – 2,0mg/l chất lượng chồi lại xấu đi rõ rệt như chiều cao chồi có xu hướng giảm, cuống ngắn, lá phát triển không cân đối, nhiều lá bị xoăn đồng thời tỉ lệ chồi bị thủy tinh hóa tăng lên. Khi bổ sung nồng độ BAP 1,0 mg/l chồi khỏe, cuống dài to và đều, chiều cao trung bình đạt 2,87cm, lá phát triển cân đối, những chồi được hình thành có khả năng tạo rễ tốt ỏ vòng nuôi cấy sau.
Hình ảnh 2: Ảnh hưởng của BAP đên sinh trưởng và hệ số nhân sau 2 tuần
* Thí nghiệm 2: Nghiên cứu ảnh hưởng của Ki ở các nồng độ khác nhau đến hệ số nhân chồi của cây hoa Đồng Tiền.
Tương tự như BAP, Ki cũng là một chất điều tiết sinh trưởng thuộc nhóm cytokinin nó có tác dụng phát sinh hình thái chồi nuôi cấy tạo chồi.
Trong thí nghiệm này, để tìm hiểu tác động Ki đến khả năng hình thành chồi, chúng tôi sử dụng nền môi trường MS có bổ sung Ki nồng độ thí nghiệm 0 – 2,0mg/l nhằm tăng hệ số nhân. Sau 14 ngày nuôi cấy kết quả thu được như sau.
Bảng 2: Ảnh hưởng của Ki ở các nồng độ khác nhau đến hệ số nhân chồi của cây hoa Đồng Tiền.
CT
Nồng độ Ki (mg/l)
Số mẫu (mÉu)
Hệ số nhân nhanh
Chiều cao tb/chồi
(cm)
Số lá tb/
chồi(lá)
Hình thái chồi
1 Đ/C 30 1,06 3,15 3,40 +
2 0,5 30 3,06 3,10 3,20 ++
3 1,0 30 3,90 2,93 3,10 ++
4 1,5 30 4,43 2,64 3,10 +++
5 2,0 30 3,50 2,31 2.50 ++
CV 3,5
LSD 0,05
0,21
Ghi chú: + Kém: Chồi mảnh yếu, chồi cao, xanh bóng.
++ Trung bình: Chồi khoẻ, mập, xanh
+++ Tốt: Chiều cao giảm, hệ số tăng, chồi to, xốp mập, xuất hiện thể sùi, lá xoăn.
Biểu đồ 2: Biểu hiện ảnh hưởng của Ki ở các nồng độ khác nhau đến hệ số nhân chồi cây hoa Đồng Tiền.
Từ bảng 2 cho thấy :
Ởcông thức đối chứng không bổ sung Ki, chồi cấy vào môi trường không hình thành cụm chồi mà chỉ hình thành một chồi, khi đó khả năng tăng hệ số nhân rất thấp. Trong công thức đối chứng, chồi hình thành có sức sống kém, biểu hiện hình thái lá chồi nhỏ và mỏng, cuống ngắn và lá hơi xoăn có màu xanh nhạt.
Như vây có thể kết lựân rằng, khi không được bổ sung chất điều tiết sinh trưởng khả năng sinh trưởng của hoa đồng tiền nuôi cấy mô rất kém, số chồi hữu hiệu ít, tỷ lệ chồi có khả năng chết.
Khi bổ sung Ki, ở tất cả công thức đều hình thành cụm chồi ( có hệ số nhân cao hơn đáng kể so với công thức đối chứng). Do vậy kết luận rằng Ki có kích thích tạo cụm chồi mạnh. Kết quả cũng cho thấy khi bổ sung Ki càng cao thì hệ số nhân nhanh chồi càng lớn. Nhưng khi bổ sung nồng độ BAP 2,0mg/l chất lượng chồi lại xấu đi rõ rệt như chiều cao chồi có xu hướng giảm, cuống ngắn, lá phát triển không cân đối, nhiều lá bị xoăn đồng thời tỉ lệ chồi bị thủy tinh hóa tăng lên. Khi bổ sung nồng độ Ki 1,5mg/l chồi khỏe,
cuống dài to và đều, chiều cao trung bình đạt 2,64cm, lá phát triển cân đối, những chồi được hình thành có khả năng tạo rễ tốt ỏ vòng nuôi cấy sau.
CT 1 CT 3 CT4 CT2
Hình ảnh 3: Ảnh hưởng của Kinetin lên chất lượng chồi