Tổng quan về NHTM
Bản chất của NHTM
- NHTM là một loại hình doanh nghiệp đặc biệt và là một tổ chức tín dụng hoạt động kinh doanh trong ngành dịch vụ tài chính ngân hàng
Hoạt động của ngân hàng thương mại (NHTM) là một hình thức kinh doanh, đòi hỏi các NHTM phải có vốn và tự chủ về tài chính Mục tiêu cuối cùng trong hoạt động này là đạt được lợi nhuận, tuy nhiên, việc tìm kiếm lợi nhuận phải được thực hiện một cách chính đáng và tuân thủ pháp luật của Nhà nước.
Hoạt động kinh doanh của Ngân hàng Thương mại (NHTM) chủ yếu liên quan đến tiền tệ và dịch vụ ngân hàng, đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế - xã hội Đây là lĩnh vực đặc biệt nhạy cảm, đòi hỏi sự thận trọng và khéo léo trong quản lý để tránh những thiệt hại có thể xảy ra.
Chức năng của NHTM
1.1.3.1 Trung gian tín dụng: Trung gian tín dụng là chức năng quan trọng và cơ bản nhất của NHTM, nó không những cho thấy bản chất của NHTM mà còn cho thấy nhiệm vụ chính yếu của NHTM Trong chức năng “trung gian tín dụng” NHTM đóng vai trò là người trung gian đứng ra tập trung, huy động các nguồn vốn tiền tệ tạm thời nhàn rỗi trong nền kinh tế, biến nó thành nguồn vốn tín dụng để cho vay (cấp tín dụng) đáp ứng các nhu cầu vốn kinh doanh và vốn đầu tư cho các ngành kinh tế và nhu cầu vốn tiêu dùng của xã hội
1.1.3.2 Trung gian thanh toán : Đây là chức năng quan trọng, không những thể hiện khá rõ bản chất của NHTM mà còn cho thấy tính chất “đặc biệt” trong hoạt động của NHTM NHTM đứng ra làm trung gian để thực hiện các khoản giao dịch thanh toán giữa các khách hàng, giữa người mua, người bán…để hoàn tất các quan hệ kinh tế thương mại giữa họ với nhau
1.1.3.3 Cung ứng dịch vụ ngân hàng: Dịch vụ ngân hàng mà NHTM cung cấp cho khách hàng không chỉ thuần túy để hưởng hoa hồng và dịch vụ phí, yếu tố làm tăng doanh thu và lợi nhuận cho nhà ngân hàng, mà dịch vụ ngân hàng cũng có tác dụng hỗ trợ các mặt hoạt động chính của NHTM mà trước hết là hoạt động tín dụng Vì vậy các NHTM chỉ nhận cung ứng các dịch vụ có liên quan đến hoạt động ngân hàng
1.1.4 Thị trường ngân hàng thương mại
1.1.4.1 Khái niệm về thị trường ngân hàng thương mại
Thị trường có thể được định nghĩa theo nhiều cách khác nhau, tùy thuộc vào góc độ và giai đoạn phát triển của nền kinh tế hàng hóa.
Thị trường, theo nghĩa hẹp, được hiểu là địa điểm hoặc không gian diễn ra hoạt động trao đổi hàng hóa, nơi mà người bán và người mua gặp gỡ, thực hiện giao dịch với hàng hóa và tiền tệ.
Thị trường, theo nghĩa rộng, là tập hợp các hiện tượng kinh tế được thể hiện qua việc trao đổi và lưu thông hàng hóa, cùng với các mối quan hệ kinh tế giữa con người trong quá trình mua bán hàng hóa và dịch vụ.
Trong nền kinh tế hiện đại, thị trường phản ánh quá trình ra quyết định của các gia đình về tiêu dùng, của các công ty về sản xuất và của người lao động về thời gian làm việc Tất cả những quyết định này được điều chỉnh thông qua giá cả, cho thấy sự tiền tệ hóa trong các quan hệ kinh tế Giá cả không chỉ là thông tin cho các lực lượng tham gia thị trường mà còn là yếu tố trung tâm trong các giao dịch mua bán, ảnh hưởng lớn đến cách thức mà các quan hệ kinh tế diễn ra.
1.1.4.2 Mở rộng thị trường ngân hàng thương mại
Mở rộng thị trường của Ngân hàng là quá trình gia tăng khách hàng và dịch vụ bằng cách xâm nhập vào thị trường của đối thủ, thu hút người tiêu dùng hiện tại của họ và khuyến khích những người chưa sử dụng dịch vụ ngân hàng Để thực hiện chiến lược này, các Ngân hàng cần có phương án và cách thức hiệu quả Việc mở rộng thị trường có thể thực hiện theo hai cách: mở rộng theo chiều rộng và mở rộng theo chiều sâu.
Phát triển thị trường theo chiều rộng là chiến lược mà các ngân hàng áp dụng để mở rộng phạm vi hoạt động và thu hút khách hàng mới Phương thức này thường được sử dụng khi thị trường hiện tại đang có dấu hiệu bão hòa.
Theo tiêu thức địa lý, phát triển thị trường theo chiều rộng là quá trình ngân hàng mở rộng hoạt động kinh doanh và nâng cao sự hiện diện của mình tại các khu vực mới bằng cách cung cấp các sản phẩm hiện có.
- Theo tiêu thức sản phẩm, dịch vụ: phát triển thị trường theo chiều rộng tức là Ngân hàng giới thiệu sản phẩm mới trên thị trường hiện tại
Phát triển thị trường của Ngân hàng theo chiều rộng đồng nghĩa với việc Ngân hàng khuyến khích và kích thích các nhóm khách hàng sử dụng dịch vụ của mình.
Phát triển thị trường theo chiều sâu là chiến lược mà ngân hàng áp dụng để gia tăng cung cấp sản phẩm và dịch vụ trong thị trường hiện tại Chiến lược này thường được sử dụng khi ngân hàng có thị phần nhỏ hoặc khi thị trường tiềm năng còn rất lớn.
Theo tiêu thức địa lý, phát triển thị trường theo chiều sâu là việc Ngân hàng nỗ lực cung cấp sản phẩm và dịch vụ trên thị trường hiện tại Trong bối cảnh này, Ngân hàng không chỉ phải cạnh tranh với các đối thủ đã có mà còn cần tiếp cận những khách hàng mới chưa từng biết đến dịch vụ của mình.
- Theo tiêu thức sản phẩm: phát triển thị trường theo chiều sâu tức là Ngân hàng tăng cường tiêu thụ tối đa một loại dịch vụ nào đó
Theo tiêu thức khách hàng, việc phát triển thị trường theo chiều sâu có nghĩa là ngân hàng đang nỗ lực tăng cường cung ứng sản phẩm và dịch vụ cho một nhóm khách hàng cụ thể.
1.2 Vai trò của Ngân hàng trong việc phát triển kinh tế xã hội của địa phương 1.2.1 Đặc điểm hoạt động của Ngân hàng thương mại
1.2.1.1 Là ngành kinh doanh dịch vụ phức tạp và cao cấp:
Ngân hàng được xác định là một ngành kinh doanh dịch vụ, nơi khách hàng thực hiện giao dịch nhằm "mua" hoặc "bán" lợi ích tài chính không có hình thức vật chất Mặc dù các giao dịch ngân hàng thường đi kèm với một số tiền nhất định, nhưng bản chất của chúng chủ yếu liên quan đến các giá trị tài chính vô hình.