6.1. nh ngh a:
Khi di n bi n viêm gan c p tính kéo dài trên 6 tháng thì c g i là viêm gan m n tính.
c dù có nhi u c n nguyên gây viêm gan m n nh HBV, HCV, HDV nh ng bi u hi n lâm sàng, r i lo n sinh hóa và t n th ng mô h c gi ng nhau.
nh có kh n ng ti n tri n t i x gan và ung th gan nguyên phát.
Các virus áp ng khác nhau v i các bi n pháp u tr . 6.2. Lâm sàng:
Ph n l n b nh nhân không có bi u hi n tri u ch ng.
Th ng g p m t m i, bu n nôn, chán n, ít g p au b ng.
t ti n tri n b nh nhân th y ti u s m màu r i vàng m t, vàng da. Khám có th th y gan to, h i ch c, b rõ. Có th có lách to và sao m ch.
Có th g p các bi u hi n ngoài gan nh au kh p, phát ban, viêm m ch, viêm c u th n, viêm th n kinh ngo i vi...
HBV c th
VG không tri u ch ng VG c p có tri u ch ng
VG M N TÍNH Có/không có
vàng m t
Ng i lành mang virus
Th t n công Th t n t i
Ch t
K gan gan
HCV
Nhi m trùng c p 90% không tri u ch ng
10% có tri u ch ng
80 %
Viêm gan m n t n công Nhi m trùng m n Không tri u ch ng
Hôn mê gan gan 20% K gan
Th n ng teo gan
Kh i
6 7. Ch n oán:
7.1. Ch n oán xác nh:
u t d ch t . Xét nghi m.
Men SGOT, SGPT t ng cao, có th n hàng nghìn n v /lít. Khi viêm gan m n thì c t ng th p h n, ch y u là SGOT. Ph i theo dõi men gan trong m t th i gian dài ít nh t 6 tháng m i ch n oán là viêm gan m n.
Bilirubin trong máu t ng, ch y u là tr c ti p.
Nh ng tr ng h p n ng thì t l prothrombin gi m. Albumin máu gi m.
Xét nghi m virus:
Xét nghi m huy t thanh h c:
Nhi m HAV c p: anti HAV IgM(+).
Nhi m HBV c p: anti HBV IgM(+).
Nhi m HCV: anti HCV(+).
Nhi m HDV: anti HDV(+).
Nhi m HEV: anti HEV(+).
Xét nghi m gen:
Có th nh tính và nh l ng.
Làm ph n ng PCR ho c RT-PCR.
7.2. Ch n oán phân bi t.
a) Th i k ti n hoàng m: ch n oán phân bi t v i cúm, th p kh p kh p c p.
b) Th i k hoàng m: phân bi t v i t t c tr ng h p vàng da do các nguyên nhân khác.
Viêm gan nhi m c: ti n s có s d ng thu c ho c ch t c cho gan nh thu c lao, thu c kháng giáp tr ng t ng h p, paracetamol...
Các b nh vàng da nhi m khu n: nhi m khu n huy t, th ng hàn, b nh Leptospira...
t rét n ng và bi n ch ng.
c m t: do s i, u.
c) Hôn mê gan.
8. u tr .
8.1. Viêm gan c p:
8.1.1. Th thông th ng:
Ngh ng i t i gi ng và tránh làm vi c quá s c.
m b o ch dinh d ng:
n ch t d tiêu, giàu dinh d ng.
ng n c nhân tr n-chi t , ac-ti-sô.
Không có thu c u tr c hi u, không dùng corticoid, r u, oestrogen.
Các thu c u tr không c hi u:
Truy n d ch ng tr ng (glucose, NaCl).
Vitamin nhóm B.
Thu c t ng b n v ng t bào gan: Levertoren, Legalon.
Nhu n m t và l i m t: Chophyton, MgSO4. 8.1.2. Th n ng:
i s c n i khoa: Ch ng r i lo n não, phù não, suy hô h p, suy tu n hoàn, suy th n và ch y máu...
Th i lo i ch t c:
Dùng các thu c t ng c ng th i c nh : Arginin, Phylorpa...
7
Ph ng pháp l c h p thu phân t (MARS) giúp th i c ph c h i ch c n ng gan.
Tuy nhiên, chi phí cao.
Gi m sinh amoniac t ng ru t b ng cách:
Th t tháo s ch.
Dùng Neomycin ho c lactulose s ng cho n khi b nh nhân có phân l ng s t.
xung các ch t do gan không t ng h p c cho não: thay máu, truy n máu sau l c máu
8.2. Viêm gan m n:
8.2.1. Th t n t i:
Không c n u tr .
Ch n thích h p hoa qu , m.
Không dùng corticoid, không u ng r u, có th dùng các thu c l i m t
8.2.2. Th ho t ng: ti n hành u tr tr c d u hi u c a x gan m t bù.
a) Interferon alpha:
c ch quá trình phát tri n c a virus: ng n c n virus xâm nh p vào t bào, ng n c n quá trình t ng h p protein và mARN, c ch phát tri n các t bào ung th .
Li u: 5 tri u UI/l n, 3 l n/ tu n, tiêm d i da ho c tiêm b p ít nh t 4 tháng b) Các thu c ch ng virus:
Các thu c này tr c ti p c ch s nhân lên c a virus. Khi dùng các thu c này, c n theo dõi th ng xuyên và tuân th u tr nghiêm ng t c ng nh duy trì kéo dài trong nhi u n m.
Lamivudin (Zeffix): u tr HBV Adefovir (Hepsera): u tr HBV Entecavir (Baraclude): u tr HBV.
Ribavirin: u tr HCV c) Các thu c khác:
Levamizole.
Interleukin.
Thymosin.
9. Phòng b nh.
9.1. V i HAV:
Tiêm phòng globulin mi n d ch có kh n ng phòng t i 80 - 90%. Hi n nay, vacxin viêm gan A ã phát tri n và có kh n ng phòng b nh cao t i 99% ng i l n.
Ngoài ra, v sinh n u ng, ngu n n c s ch là v n c n quan tâm.
9.2. V i HEV:
Hi n ch a có vacxin phòng HEV. Các globulin mi n d ch không có hi u qu phòng nh ng vùng x y ra d ch. Do ó, v sinh n u ng là bi n pháp c n thi t nh t.
9.3. V i HBV và HDV:
Tiêm phòng vacxin viêm gan B.
n tiêm phòng cho t t c các tr ng h p n u có th . Tuy nhiên, c n chú ý:
Tr sinh t m có HBsAg(+) nh t là HBeAg(+) c n ph i tiêm globulin mi n d ch và vacxin viêm gan B.
Cán b y t .
Ng i th ng xuyên ti p xúc v i ng i b nhi m HBV.
nh nhân suy th n có nguy c ph i ch y th n nhân t o.
Thanh thi u niên.
8 Ng i ho t ng m i dâm.
Ki m tra máu và ch ph m máu tr c khi s d ng.
Dùng kim b m tiêm m t l n.
Dùng bao cao su khi quan h tình d c v i ng i mang HBsAg.
9.4. i virus HCV:
Hi n nay ch a có vacxin.
Ki m tra máu và ch ph m máu tr c khi s d ng.
Dùng kim b m tiêm m t l n.
Không chích ma túy.
1