VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN
- Vị trí của mô đun: mô đun được thực hiện sau khi học xong các môn học, mô đun sau: MĐ 03
- Tính chất của mô đun: mô đun chuyên môn bắt buộc
II MỤC TIÊU MÔ ĐUN:
Học xong mô đun này học viên sẽ có khả năng:
Nắm vững cấu tạo, nguyên lý hoạt động của súng phun sơn.
Sử dụng, tháo, lắp, làm sạch và bảo quản súng sơn đảm bảo kỹ thuật; phun sơn trên các loại bề mặt đảm bảo kỹ thuật;
Tuân thủ qui trình, các chú ý khi thực hiện công việc
- Máy nén khí, dây sơn ruột gà;
- Kính bảo hộ, mặt nạ phòng độc, găng tay, quần áo bảo hộ;
Súng phun sơn là một công cụ quan trọng trong ngành sơn, đi kèm với giá treo chi tiết sơn để đảm bảo quy trình làm việc hiệu quả Để làm sạch bề mặt, chất tẩy mỡ và giẻ lau đặc biệt là những vật dụng không thể thiếu Bình chứa sơn và thanh khuấy giúp pha trộn màu sắc đồng đều, trong khi phễu lọc sơn đảm bảo chất lượng sơn trước khi sử dụng Để đạt được độ chính xác cao trong việc pha màu, dụng cụ đo độ nhớt và cân điện tử là những thiết bị hỗ trợ rất hữu ích.
- Súng phun sơn (3 loại: loại sơn tự chảy, loại hút sơn và loại nén sơn).
N ỘI DUNG MÔ ĐUN
1.N ộ i dung t ổ ng quát và phân ph ố i th ờ i gian:
Thời lượng đào tạo (giờ)
HOẠT ĐỘNG CỦA SÚNG PHUN SƠN, CÁCH THÁO LẮP VÀ BẢO DƯỠNG, BẢO QUẢN SÚNG SƠN
Nhiệm vụ, phân loại và cấu tạo súng phun sơn
2.Hoạt động của súng phun sơn
3.Tháo, lắp và làm sạch súng phun sơn
4.Các chú ý khi thực hiện công việc
Bài 2 Các thành phần của sơn
1.Nhiệm vụ, chức năng và thành phần cấu tạo của sơn
2.Dung môi và chất pha sơn
Bài 3 Kỹ thuật phun khi sơn trên mặt phẳng, mặt phức tạp và toàn bộ xe
1.Kỹ thuật phun khi sơn trên mặt phẳng
2.Kỹ thuật phun khi sơn trên bề mặt phức tạp
3.Kỹ thuật sơn toàn bộ xe
Bài 4 Kỹ thuật phun sơn lót
1.Tính chất của lớp sơn lót
2.Quy trình phun sơn lót
3.Các chú ý khi thực hiện công việc
Bài 5 Kỹ thuật phun sơn màu
2.Các phương pháp phun sơn
3.Lỗi trong quá trình sơn và sấy khô
BÀI 1: HOẠT ĐỘNG CỦA SÚNG PHUN SƠN, CÁCH THÁO LẮP VÀ BẢO DƯỠNG,BẢOQUẢN SÚNG SƠN
1 Nhiệm vụ, phân loại và cấu tạo súng phun sơn
Súng phun sơn là một dụng cụ dùng để phun sơn bằng cách phun một hỗn hợp sơn và không khí dưới dạng tia xénhỏ.
Hình 1.1: Súng sử dụng bầu trên
Hình 1.2: Súng sử dụng bầu dưới
- Súng nén áp lực sơn ( Hình 1.3)
Hình 1.3: Súng sử dụng nén áp lựcsơn Đặc điểm các loại súng phunsơn:
Loại Ưu điểm Nhược điểm
Loại bầu trên -Linh hoạt trong sử dụng với lượng sơn lên tới 0,6 L -Tiêu thụ ít khí nén
- Được nhiều thợ sơnsử dụng
-Phải rót sơn nhiều lần khi sơn mảng lớn
Loại bầudưới -Cốc đựng sơn có dung tích lớn
- Nặng do cốc đựng sơn lớn
Loại nén áp lực - Phù hợp cho việc sơn liên tục mảng lớn
- Phù hợp cho cả sơn có độ nhớt cao
- Chỉ phù hợp cho nhà máy sảnxuất
1.3 Cấu tạo súng phun sơn
Cấu tạo của súng phun sơn gồm có các bộ phận chính như sau:
Hình 1.4 Hình ảnh các bộ phận của súng phunsơn
Có nhiều loại nắp chụp súng phun sơn khác nhau, sau đây là hình ảnh nắp chụp của súng phun sơn Anest Iwata
Nếu nắp chụp có hai tai nhô lên thì sẽ phun ra hình elip Nếu nắp chụp hình tròn sẽ phun ra hình tròn
Hình 1.6 : Nắp chụp, họng súng và kim phun
8 Chốt và móc để gắn cò súng phun sơn (13-15)
9 Ốc vặn để gắn với khớp nối, khớp này gắn với dây dẫn hơi (3-1) 10.Ốc vặn để gắn với bình sơn (nếu là đường sơn ở dưới hay bên hông có thể gắn với bơm sơn hoặc nồi trộn sơn)
Hoạt động của súng sơn
Súng phun sơn là thiết bị đơn giản, hoạt động dựa vào chênh lệch áp suất khí nén Cấu tạo của súng gồm hai ống hình côn có tiết diện nhỏ dần, được đặt vuông góc với nhau; một ống kết nối với bình khí nén và ống còn lại gắn với bình sơn.
Hình 1.7 Hình ảnh thể hiện đường đi củasơn
Khí nén được tăng tốc khi đi qua đầu ống phun nhờ vào việc giảm tiết diện, tạo ra vùng áp suất thấp Sự chênh lệch áp suất này khiến sơn trong ống được hút lên từ bình sơn và bị dòng khí nén phân tán.
Hình 1.8 Hình ảnh súng phunsơn
Lực đẩy ra xa của khí nén phụ thuộc vào áp suất, tiết diện và khoảng cách giữa hai đầu phun Đối với súng phun sơn xe máy, áp suất 0.29 MPa (tương đương 3kg/cm2) có thể phun sơn xa khoảng 1.5m Tuy nhiên, việc sử dụng áp lực cao sẽ dẫn đến lãng phí sơn, trong khi súng áp lực thấp lại tiết kiệm hơn.
Để tiết kiệm 20-25% sơn, áp suất khí tại đầu air cap nên đạt 1 kg/cm2, như ở các loại súng phun LPH101 Khi áp suất này được điều chỉnh, sơn phun ra sẽ tạo thành dạng sương mù, giống như những chiếc kiếm chém giọt sơn tại một điểm Nếu tháo nắp chụp ra, quá trình phun sẽ giống như sử dụng súng phun nước Ngoài ra, nếu nắp chụp có hai tai nhô lên, sơn sẽ phun ra hình elip, trong khi nắp chụp hình tròn sẽ tạo ra hình tròn khi phun.
Súng phun sơn được chia làm 3 loại Air Mix, Air Assistant và Air
Trong ba loại súng phun sơn, loại Air Mix là phổ biến nhất, thường được sử dụng cho sản xuất đơn chiếc hoặc lô nhỏ với yêu cầu bề mặt phức tạp và chất lượng cao Loại này trộn khoảng 50 - 70% không khí với sơn và hoạt động với áp lực khí nén từ 4 - 7 kgf/cm2 Khi bóp cò súng, khí nén hút sơn từ bầu chứa và đưa đến đầu súng, trong khi không khí được chia thành hai đường: một để trộn với sơn và một để điều chỉnh góc xòe của tia sơn Đối với súng Air Assistant và Air Less, áp lực của dòng sơn là yếu tố chính trong việc đưa sơn vào thân súng Súng Air Assistant có khoảng 5% không khí trong tia sơn, trong khi Airless hoàn toàn không có không khí hỗ trợ nhưng có áp lực sơn cao hơn, khoảng 3000 psi, và thường được sử dụng cho các bề mặt lớn, đặc biệt là trong sơn tàu thuyền.
Tầm xa của tia sơn sau khi ra khỏi súng phụ thuộc vào nhiều yếu tố như lực đẩy của bơm sơn, hành trình cò súng, tỉ lệ không khí trộn lẫn, độ xòe của tia sơn, độ nhớt của sơn và kích thước lỗ béc.
Súng Air mix có khả năng phun sơn xa tới 5m, nhưng để đạt hiệu quả sơn tốt nhất, khoảng cách từ đầu súng đến bề mặt cần sơn nên là 250 mm.
Các chú ý khi thực hiện công việc
Bài 2 Các thành phần của sơn
1.Nhiệm vụ, chức năng và thành phần cấu tạo của sơn
2.Dung môi và chất pha sơn
Bài 3 Kỹ thuật phun khi sơn trên mặt phẳng, mặt phức tạp và toàn bộ xe
1.Kỹ thuật phun khi sơn trên mặt phẳng
2.Kỹ thuật phun khi sơn trên bề mặt phức tạp
3.Kỹ thuật sơn toàn bộ xe
Bài 4 Kỹ thuật phun sơn lót
1.Tính chất của lớp sơn lót
2.Quy trình phun sơn lót
3.Các chú ý khi thực hiện công việc
Bài 5 Kỹ thuật phun sơn màu
2.Các phương pháp phun sơn
3.Lỗi trong quá trình sơn và sấy khô
BÀI 1: HOẠT ĐỘNG CỦA SÚNG PHUN SƠN, CÁCH THÁO LẮP VÀ BẢO DƯỠNG,BẢOQUẢN SÚNG SƠN
1 Nhiệm vụ, phân loại và cấu tạo súng phun sơn
Súng phun sơn là một dụng cụ dùng để phun sơn bằng cách phun một hỗn hợp sơn và không khí dưới dạng tia xénhỏ.
Hình 1.1: Súng sử dụng bầu trên
Hình 1.2: Súng sử dụng bầu dưới
- Súng nén áp lực sơn ( Hình 1.3)
Hình 1.3: Súng sử dụng nén áp lựcsơn Đặc điểm các loại súng phunsơn:
Loại Ưu điểm Nhược điểm
Loại bầu trên -Linh hoạt trong sử dụng với lượng sơn lên tới 0,6 L -Tiêu thụ ít khí nén
- Được nhiều thợ sơnsử dụng
-Phải rót sơn nhiều lần khi sơn mảng lớn
Loại bầudưới -Cốc đựng sơn có dung tích lớn
- Nặng do cốc đựng sơn lớn
Loại nén áp lực - Phù hợp cho việc sơn liên tục mảng lớn
- Phù hợp cho cả sơn có độ nhớt cao
- Chỉ phù hợp cho nhà máy sảnxuất
1.3 Cấu tạo súng phun sơn
Cấu tạo của súng phun sơn gồm có các bộ phận chính như sau:
Hình 1.4 Hình ảnh các bộ phận của súng phunsơn
Có nhiều loại nắp chụp súng phun sơn khác nhau, sau đây là hình ảnh nắp chụp của súng phun sơn Anest Iwata
Nếu nắp chụp có hai tai nhô lên thì sẽ phun ra hình elip Nếu nắp chụp hình tròn sẽ phun ra hình tròn
Hình 1.6 : Nắp chụp, họng súng và kim phun
8 Chốt và móc để gắn cò súng phun sơn (13-15)
9 Ốc vặn để gắn với khớp nối, khớp này gắn với dây dẫn hơi (3-1) 10.Ốc vặn để gắn với bình sơn (nếu là đường sơn ở dưới hay bên hông có thể gắn với bơm sơn hoặc nồi trộn sơn)
2 Hoạt động của súng sơn
Súng phun sơn là một thiết bị đơn giản, hoạt động dựa trên sự chênh lệch áp suất khí nén Cấu tạo của súng bao gồm hai ống có tiết diện nhỏ dần, được đặt vuông góc với nhau; một ống kết nối với bình khí nén và ống còn lại nối với bình sơn.
Hình 1.7 Hình ảnh thể hiện đường đi củasơn
Khí nén được tăng tốc khi đi qua đầu ống phun nhờ vào việc giảm tiết diện, tạo ra vùng áp suất thấp Sự chênh lệch áp suất này khiến sơn trong ống được hút lên từ bình sơn và bị dòng khí nén xé tơi ra.
Hình 1.8 Hình ảnh súng phunsơn
Lực đẩy ra xa của súng phun sơn phụ thuộc vào áp suất khí nén, tiết diện của đầu phun và khoảng cách giữa hai đầu phun Đối với súng phun sơn xe máy, áp suất 0.29 MPa (tương đương 3kg/cm²) cho phép phun xa khoảng 1.5m Tuy nhiên, việc sử dụng áp lực cao sẽ dẫn đến lãng phí sơn, trong khi súng áp lực thấp có thể tiết kiệm hơn.
Áp suất 1 kg/cm2 giúp tiết kiệm 20-25% sơn, đặc biệt với các loại súng phun như LPH101 Khi áp suất khí tại đầu nắp chụp (air cap) được điều chỉnh, sơn sẽ được phun ra dưới dạng sương mù, tạo hiệu ứng phun đồng đều Nếu tháo nắp chụp, hiện tượng phun sẽ giống như súng phun nước, không còn hiệu quả Nắp chụp với hai tai nhô lên sẽ tạo ra hình elip, trong khi nắp chụp hình tròn sẽ cho ra hình tròn khi phun sơn.
Súng phun sơn được chia làm 3 loại Air Mix, Air Assistant và Air
Trong ba loại súng phun sơn, loại Air Mix là phổ biến nhất, thích hợp cho sản xuất đơn chiếc hoặc lô nhỏ với bề mặt phức tạp và yêu cầu chất lượng cao Loại này chứa 50-70% không khí và hoạt động với áp suất khí nén từ 4-7 kgf/cm2 Khi bóp cò súng, không khí hút sơn từ bầu chứa và đưa đến đầu súng, nhờ nguyên lý Becnuli Không khí được chia thành hai dòng: một dòng trộn lẫn với sơn để tạo hạt mịn, dòng còn lại điều chỉnh góc xòe và tán nhỏ hạt sơn Đối với súng Air Assistant và Air Less, áp lực dòng sơn là yếu tố chính để đưa sơn vào thân súng và tạo hạt nhỏ Súng Air Assistant có khoảng 5% không khí trong tia sơn, trong khi Airless không có không khí hỗ trợ nhưng có áp lực lớn hơn, khoảng 3000 psi Airless sử dụng bơm piston và có năng suất phun cao, thường được dùng cho các bề mặt lớn, đặc biệt trong sơn tàu thuyền.
Khoảng cách tia sơn có thể đạt được sau khi ra khỏi súng phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm lực đẩy của bơm sơn, hành trình cò súng, tỷ lệ không khí được trộn, độ xòe của tia sơn, độ nhớt của sơn và kích thước lỗ béc.
Súng Air mix có khả năng phun sơn xa tới 5m, tuy nhiên để đạt hiệu quả sơn tốt nhất, khoảng cách lý tưởng từ đầu súng đến bề mặt cần sơn nên là khoảng 250 mm.
3 Tháo, lắp làm sạch súngsơn
Vệ sinh súng phun sơn và các thiết bị sơn sau khi sử dụng là rất quan trọng, vì nó không chỉ ảnh hưởng đến độ bền của súng phun sơn mà còn quyết định chất lượng sản phẩm cuối cùng.
Vệ sinh súng phun sơn là một quy trình quan trọng nhưng thường bị bỏ qua, ngay cả bởi những thợ sơn chuyên nghiệp Để đảm bảo hiệu quả sử dụng và kéo dài tuổi thọ của súng phun sơn cũng như các thiết bị liên quan, việc thực hiện đúng các bước vệ sinh là rất cần thiết Dưới đây là hướng dẫn chi tiết về cách vệ sinh súng phun sơn hiệu quả nhất.
Bước 1: Đổhếtsơn trong cốcđựng sơn.
Bước 2: Quý khách dùng xăng (hoặc chất tẩy rửa chuyên dụng) rửa sạch bình chứa sơn (dung môi pha sơn axeton/putin/thinner)
Bước 3: Mở nắp chụp của súng phun sơn ra, dùng dụng cụ vệ sinh sạch sẽ nắp chụp
Hình 1.9 : Các vệ sinh nắpchụp
Hình 1.10: Bảo quản súng sơn
Bước 4: Tháo kim béc (hạn chế việc tháo béc súng phun sơn), các van chỉnh hơi, và vệ sinh các thiết bị này và thân súng phunsơn.
Bước 5: Bôi mỡ lên kim súng phun sơn.
Bước 6: Tiến hành làm khô các bộphậncủa súng
Bước 7: Tiến hành lắp kim béc, nắp chụp, và cốc chứa sơn vào (Bóp cò súng để khí nén đẩy bụi bẩn trong lỗ khí nắp chụp ra ngoài)
4 Các chú ý khi thực hiện công việc
Để đảm bảo chất lượng sơn, cần tìm hiểu kỹ hệ thống ống dẫn và cách thao tác Định kỳ tháo nước tích tụ ở máy nén khí và bình phân ly dầu khí để tránh nước đi vào ống dẫn, gây ra hiện tượng bọt khí, rỗ, và biến trắng trên bề mặt sơn Nên xem xét mua thêm lọc nước gắn vào đuôi súng phun sơn để nâng cao hiệu quả.
- Trước khi thao tác và sau khi phun sơn cần phải rửa sạch súng phun, tránh sơn còn lưu lại làm tắc vòi phun
- Tuyệt đối không ngâm súng phun sơn trong dung môi
- Ngâm nắp chụp sẽ làm hỏng zoăng cao su bên trong nắp chụp (model đời cao đều có zoăng cao su)
- Ngâm thân súng zoăng chặn sơn sẽ phải hoạt động 24/24 làm giảm độ bền của zoăng chặn sơn ( nằm giữa kim giúp ngăn sơn không chảy lại phía sau)
- Ngâm phần đuôi súng sẽ làm hỏng zoăng bên trong dẫn tới tình trạng chưa bóp cò mà khí tại nắp chụp đã xì ra
- Không vệ sinh bằng cách tháo kim béc của súng phun sơn ra (hạn chế tháo béc, còn kim vẫn tháođược).
- Khi tháo béc lắp vào không chặt thì khi phun ra sẽ luồng sơn sẽ phun ra không ổn định, bị giật Khí nén sục ngược lại cốc đựngsơn.
Nếu bạn đã tháo cần, hãy kiểm tra lại bằng cách phun thử Nếu bị giật, tháo ra và vặn chặt lại Nếu vẫn không khắc phục được, hãy bôi keo dán nhựa Tiền Phong PVC vào chân gen béc và lắp lại.
CÁC THÀNH PHẤN CỦA SƠN
Nhiệm vụ, chức năng và thành phần cấu tạo của sơn
phần cấu tạo của sơn
Dung môi và chất pha sơn
KỸ THUẬT PHUN KHI SƠN TRÊN MẶT PHẲNG, MẶT PHỨC
Kỹ thuật phun khi sơn trên mặt phẳng
Kỹ thuật phun khi sơn trên bề mặt phứ c tạp
Kỹ thuật sơn toàn bộ xe
KỸ THUẬT PHUN SƠN LÓT
Sơn lót chống gỉ
Sơn lót có các tính chất sau:
- Tăng tính bám dính giữa kim loại nền (tấm thép) với các lớp tiếp theo
- Thông thường, sơn lót được phun một lớp rất mỏng và không cần mài Sau đây là các loại sơn lót sẵn có:
Sơn rửa, hay còn gọi là sơn axit, được chế tạo từ nhựa vinyl butyric kết hợp với chất màu crôm kẽm chống gỉ Để tăng cường hiệu quả, sản phẩm này còn được bổ sung chất đóng rắn từ axit phôtphoric.
- Sơn lót được sơn trực tiếp lên kim loại nền nhằm cải thiện tính chống gỉ của bề mặt kim loại và tính bám dính của lớp tiếp theo
- Có hai loại: một thành phần và hai thành phần Tuy nhiên loại hai thành phần có đặc tính chống gỉ và bám dính tốthơn.
- Được làm từ nhựa nitrô cenlulô và ankin
Sơn lót lacquer khô nhanh và dễ sử dụng, mặc dù dặc tính chống gỉ và bám dính không tốt bằng loại hai thànhphần.
- Được làm từ nhựa ankin
Sơn lót Urêthan là loại sơn hai thành phần và dùng chất pôlisôxilát làm chất đóngrắn.
Sơn hai thành phần này có đặc tính chống gỉ và bám dính cao, được sản xuất từ nhựa và sử dụng amin làm chất đóng rắn.
Các chú ý khi thực hiện công việc
KỸ THUẬT PHUN SƠN MÀU
Lỗi trong quá trình sơn và sấy khô
BÀI 1: HOẠT ĐỘNG CỦA SÚNG PHUN SƠN, CÁCH THÁO LẮP VÀ BẢO DƯỠNG,BẢOQUẢN SÚNG SƠN
1 Nhiệm vụ, phân loại và cấu tạo súng phun sơn
Súng phun sơn là một dụng cụ dùng để phun sơn bằng cách phun một hỗn hợp sơn và không khí dưới dạng tia xénhỏ.
Hình 1.1: Súng sử dụng bầu trên
Hình 1.2: Súng sử dụng bầu dưới
- Súng nén áp lực sơn ( Hình 1.3)
Hình 1.3: Súng sử dụng nén áp lựcsơn Đặc điểm các loại súng phunsơn:
Loại Ưu điểm Nhược điểm
Loại bầu trên -Linh hoạt trong sử dụng với lượng sơn lên tới 0,6 L -Tiêu thụ ít khí nén
- Được nhiều thợ sơnsử dụng
-Phải rót sơn nhiều lần khi sơn mảng lớn
Loại bầudưới -Cốc đựng sơn có dung tích lớn
- Nặng do cốc đựng sơn lớn
Loại nén áp lực - Phù hợp cho việc sơn liên tục mảng lớn
- Phù hợp cho cả sơn có độ nhớt cao
- Chỉ phù hợp cho nhà máy sảnxuất
1.3 Cấu tạo súng phun sơn
Cấu tạo của súng phun sơn gồm có các bộ phận chính như sau:
Hình 1.4 Hình ảnh các bộ phận của súng phunsơn
Có nhiều loại nắp chụp súng phun sơn khác nhau, sau đây là hình ảnh nắp chụp của súng phun sơn Anest Iwata
Nếu nắp chụp có hai tai nhô lên thì sẽ phun ra hình elip Nếu nắp chụp hình tròn sẽ phun ra hình tròn
Hình 1.6 : Nắp chụp, họng súng và kim phun
8 Chốt và móc để gắn cò súng phun sơn (13-15)
9 Ốc vặn để gắn với khớp nối, khớp này gắn với dây dẫn hơi (3-1) 10.Ốc vặn để gắn với bình sơn (nếu là đường sơn ở dưới hay bên hông có thể gắn với bơm sơn hoặc nồi trộn sơn)
2 Hoạt động của súng sơn
Súng phun sơn là một thiết bị đơn giản, hoạt động dựa trên sự chênh lệch áp suất khí nén Cấu tạo của súng gồm hai ống hình côn có tiết diện nhỏ dần, được đặt vuông góc với nhau; một ống kết nối với bình khí nén và ống còn lại nối với bình sơn.
Hình 1.7 Hình ảnh thể hiện đường đi củasơn
Khi khí nén đi qua đầu ống phun, nó được tăng tốc do tiết diện đầu ống giảm, tạo ra một vùng áp suất thấp Sự chênh lệch áp suất này khiến sơn trong ống được hút lên từ bình sơn và bị dòng khí nén xé tơi ra.
Hình 1.8 Hình ảnh súng phunsơn
Lực đẩy của súng phun sơn phụ thuộc vào áp suất khí nén, tiết diện của đầu phun và khoảng cách giữa hai đầu phun Với áp suất 0.29 MPa (3kg/cm2), súng phun có thể phun sơn xa khoảng 1.5m Tuy nhiên, áp lực cao sẽ dẫn đến việc lãng phí sơn, trong khi súng áp lực thấp có thể tiết kiệm hơn.
Để tiết kiệm 20-25% sơn, áp suất khí tại đầu air cap nên được điều chỉnh ở mức 1 kg/cm2, như ở các loại súng phun LPH101 Khi áp suất đúng, sơn sẽ được phun ra dưới dạng sương mù, tương tự như những chiếc kiếm chém giọt sơn tại một điểm Nếu tháo nắp chụp ra, hiệu ứng phun sẽ giống như súng phun nước Nắp chụp với hai tai nhô lên sẽ tạo ra hình phun elip, trong khi nắp chụp hình tròn sẽ cho ra hình phun tròn.
Súng phun sơn được chia làm 3 loại Air Mix, Air Assistant và Air
Loại súng phun sơn thông thường là Air Mix, sử dụng trong sản xuất đơn chiếc hoặc lô nhỏ với bề mặt phức tạp và yêu cầu chất lượng cao Air Mix chứa 50-70% không khí, hoạt động với áp suất từ 4-7 kgf/cm2, khi bóp cò súng, không khí sẽ hút sơn từ bầu sơn và đưa đến đầu súng Không khí được chia thành hai đường: một để trộn vào sơn và tán nhỏ tia sơn, và một để điều chỉnh góc xòe của tia sơn Các loại súng Air Assistant và Air Less chủ yếu dựa vào áp lực của dòng sơn để đưa sơn vào thân súng và tán nhuyễn tia sơn Súng Air Assistant có khoảng 5% không khí trong tia sơn, trong khi Airless không có không khí hỗ trợ nhưng có áp lực lớn hơn, khoảng 3000 psi, với năng suất phun cao, thường được dùng cho các bề mặt lớn và 100% súng sơn tàu thuyền thuộc loại này.
Khoảng cách tia sơn đi được sau khi ra khỏi súng phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm lực đẩy của bơm sơn, hành trình cò súng, tỉ lệ không khí trộn, độ xòe của tia sơn, độ nhớt của sơn và kích thước lỗ béc.
Súng Air mix có khả năng phun sơn xa tới 5m, tuy nhiên, khoảng cách tối ưu từ đầu súng đến vật cần sơn để đạt hiệu quả tốt nhất là khoảng 250 mm.
3 Tháo, lắp làm sạch súngsơn
Sau khi sử dụng súng phun sơn, việc vệ sinh súng và các thiết bị sơn là rất quan trọng Quá trình này không chỉ ảnh hưởng đến độ bền của súng phun sơn mà còn quyết định chất lượng sản phẩm cuối cùng.
Việc vệ sinh súng phun sơn là một quy trình quan trọng nhưng không phải ai cũng nắm rõ, kể cả những thợ sơn chuyên nghiệp Để đảm bảo hiệu quả và kéo dài tuổi thọ của súng phun sơn cũng như các thiết bị sơn khác, dưới đây là hướng dẫn chi tiết cách vệ sinh súng phun sơn hiệu quả nhất.
Bước 1: Đổhếtsơn trong cốcđựng sơn.
Bước 2: Quý khách dùng xăng (hoặc chất tẩy rửa chuyên dụng) rửa sạch bình chứa sơn (dung môi pha sơn axeton/putin/thinner)
Bước 3: Mở nắp chụp của súng phun sơn ra, dùng dụng cụ vệ sinh sạch sẽ nắp chụp
Hình 1.9 : Các vệ sinh nắpchụp
Hình 1.10: Bảo quản súng sơn
Bước 4: Tháo kim béc (hạn chế việc tháo béc súng phun sơn), các van chỉnh hơi, và vệ sinh các thiết bị này và thân súng phunsơn.
Bước 5: Bôi mỡ lên kim súng phun sơn.
Bước 6: Tiến hành làm khô các bộphậncủa súng
Bước 7: Tiến hành lắp kim béc, nắp chụp, và cốc chứa sơn vào (Bóp cò súng để khí nén đẩy bụi bẩn trong lỗ khí nắp chụp ra ngoài)
4 Các chú ý khi thực hiện công việc
Để đảm bảo chất lượng sơn, cần tìm hiểu kỹ hệ thống ống dẫn và cách thao tác Định kỳ tháo nước tích tụ ở máy nén khí và bình phân ly dầu khí để tránh nước đi vào ống dẫn, gây ra hiện tượng bọt khí, rỗ, hoặc biến trắng trên bề mặt sơn Ngoài ra, có thể lắp thêm lọc nước vào đuôi súng phun sơn để tăng cường hiệu quả.
- Trước khi thao tác và sau khi phun sơn cần phải rửa sạch súng phun, tránh sơn còn lưu lại làm tắc vòi phun
- Tuyệt đối không ngâm súng phun sơn trong dung môi
- Ngâm nắp chụp sẽ làm hỏng zoăng cao su bên trong nắp chụp (model đời cao đều có zoăng cao su)
- Ngâm thân súng zoăng chặn sơn sẽ phải hoạt động 24/24 làm giảm độ bền của zoăng chặn sơn ( nằm giữa kim giúp ngăn sơn không chảy lại phía sau)
- Ngâm phần đuôi súng sẽ làm hỏng zoăng bên trong dẫn tới tình trạng chưa bóp cò mà khí tại nắp chụp đã xì ra
- Không vệ sinh bằng cách tháo kim béc của súng phun sơn ra (hạn chế tháo béc, còn kim vẫn tháođược).
- Khi tháo béc lắp vào không chặt thì khi phun ra sẽ luồng sơn sẽ phun ra không ổn định, bị giật Khí nén sục ngược lại cốc đựngsơn.
Nếu bạn đã tháo cần, hãy kiểm tra lại bằng cách phun thử Nếu cần bị giật, hãy tháo ra và vặn chặt lại Nếu vẫn chưa khắc phục được, bạn nên bôi keo dán nhựa Tiền Phong PVC vào chân gen béc và lắp lại.
BÀI 2: CÁC THÀNH PHẤN CỦASƠN
1 Nhiệm vụ, chức năng và thành phần cấu tạo của sơn
Sơn là quá trình phun chất lỏng lên bề mặt vật thể, nhằm tạo ra một lớp sơn mỏng Sau khi được phun, lớp sơn này sẽ khô lại và hình thành một lớp cứng, mang lại vẻ đẹp và bảo vệ cho bề mặt.
Hình 2.1: Quá trình hình thành lớpsơn
Sơn có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ các vật liệu như thép, nhôm, gỗ, bê tông và nhựa khỏi sự xuống cấp và hư hỏng do ăn mòn Nếu không được bảo vệ, những vật liệu này sẽ có tuổi thọ thấp Bằng cách tạo ra một lớp bảo vệ trên bề mặt, sơn không chỉ ngăn chặn hư hỏng mà còn kéo dài thời gian sử dụng của chúng Do đó, mục đích chính của sơn là bảo vệ các vật thể khỏi tác động của các yếu tố bên ngoài.
Hình 2.2: Hình ảnh ăn mòn các chi tiết kim loại do khôngsơn
1.2 Chức năng, thẩm mỹ và nhận biết
Sơn không chỉ tạo ra màu sắc và độ bóng cho vật thể, mà còn nâng cao tính thẩm mỹ và sự hấp dẫn của sản phẩm Một trong những chức năng quan trọng của sơn là giúp nhận biết thông qua màu sắc, như việc các xe cứu hỏa và xe cứu thương được sơn màu đặc biệt để dễ dàng phân biệt với các loại xe khác.
1.3 Các thành phần của sơn