Đã có rất nhiều tác giả trong nước và quốc tế, nghiên cứu giá trị của lactat để giúp chẩn đoán, tiên lượng độ nặng và theo dõi hiệu quả điều trị của SNK. Trong quá trình nghiên cứu, hầu hết các tác giả đều chọn ngưỡng (cut-off point) lactat bằng 4 mmol/l, đều thấy rằng với ngưỡng lactat này giúp chẩn đoán và đánh giá độ nặng của SNK cho mức xác suất có ý nghĩa thống kê cao nhất.
Broder và Weil (1964) nghiên cứu 56 bệnh nhân sốc nhiễm khuẩn, thấy tỉ lệ tử vong có liên quan với tăng nồng độ lactat máu: tăng 1 mmol/l tử vong 18%; tăng 1-2 mmol TV 40%; tăng 2-4 mmol/l TV 74%; tăng >4 mmol/l TV 89%. Tác giả kết luận, bất kỳ một tăng lactat >4 mmol/l dự đoán một tiên lượng nặng.
Blair và cộng sự (1974), nghiên cứu trên 51 bệnh nhân sốc nhiễm khuẩn thấy tỉ lệ tử vong là 100% khi lactat >4 mmol/l.
Henning và cộng sự nghiên cứu trên 28 bệnh nhân sốc nhiễm khuẩn, thấy các BN có nồng độ lactat máu tăng liên tục >4 mmol/l trong 12 giờ hay lâu hơn, tất cả đều tử vong.
Peretz và cộng sự nhận thấy tỉ lệ TV tăng từ 18% lên 73% ở các bệnh nhân cấp cứu có nồng độ lactat máu > 4 mmol/l.
Phạm Thị Khuê và cộng sự (1997), nghiên cứu giá trị lactat máu đã kết luận lactat máu tăng trong mọi trường hợp sốc, sự biến đổi của nồng độ lactat máu trong quá trình điều trị phù hợp với diễn biến lâm sàng của BN hồi sức. Lactat máu có giá trị trong chẩn đoán mức độ nặng và tiên lượng BN sốc. Khi nồng độ lactat máu >4 mmol/l thì khả năng sống sót khoảng 50% [8].
Bakker và cộng sự (1996), nghiên cứu trên 87 BN SNK kết luận lactat giảm rõ rệt ở nhóm sống. Định lượng lactat máu tại nhiều thời điểm một cách hệ thống có giá trị rất cao trong dự đoán sự tiến triển của suy đa tạng I. Smith và cộng sự (2000) nghiên cứu trên 148 BN vào khoa điều trị tích cực rút ra kết luận lactat máu và kiềm dư (BE) hoặc phối hợp cả hai giá trị có tác dụng dự đoán kết quả điều trị của các BN HSCC [11].
Như vậy, lactat máu là một chỉ số xét nghiệm có giá trị thích hợp giúp cho các nhà lâm sàng đánh giá mức độ nặng và theo dõi diễn biến của SNK.
CHƯƠNG 2
ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU