PHÒNG GD VÀ ĐT KIM SƠN TRƯỜNG THCS VĂN HẢI ĐỀ CHÍNH THỨC 01 ĐỀ KIỂM TRA CHẤT LƯỢNG HỌC KÌ II NĂM HỌC 2019-2020 MƠN NGỮ VĂN (Thời gian làm 90 phút Không kể thời gian giao đề) Phần I: Đọc-hiểu (3,0 điểm) Cho đoạn văn sau: "Văn chương gây cho ta tình cảm ta khơng có, luyện tình cảm ta sẵn có; đời phù phiếm chật hẹp cá nhân văn chương mà trở nên thâm trầm rộng rãi đến trăm nghìn lần." ( SGK, Ngữ văn 7- tập 2) Câu 1: Đoạn văn trích văn nào? Tác giả ai? (0,5 điểm) Câu 2: Nêu nội dung đoạn văn trên? ( 1.0 điểm) Câu 3: Tác giả sử dụng biện pháp tu từ đoạn trên? Nêu tác dụng biện pháp tu từ đó? ( 0,5 điểm) Câu 4: Cho biết cơng dụng dấu chấm phẩy đoạn văn? ( 1.0 điểm) Phần II Phần tự luận: (7,0 điểm) Viết văn nghị luận giải thích câu tục ngữ: “Lá lành đùm rách” HẾT HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA CHẤT LƯỢNG HỌC KÌ II Năm học: 2019-2020 MƠN: NGỮ VĂN (Hướng dẫn chấm gồm 02 trang) Phần I: Đọc-hiểu (3,0 điểm) Câu 1: - Đoạn văn trích văn bản: "Ý nghĩa văn chương" (0,25) - Tác giả: Hoài Thanh.(0,25) Câu 2: - Nội dung đoạn văn: Tác giả nêu nhận định tác dụng văn chương Văn chương giúp bồi dưỡng tư tưởng, tình cảm cho người, giúp người hướng tới đẹp đời (1,0) Câu 3: - Biện pháp tu từ: Điệp ngữ (0,25) - Tác dụng: Nhấn mạnh tác dụng văn chương.(0,5) Câu 4: Công dụng dấu chấm phẩy: Đánh dấu ranh giới vế câu ghép có cấu tạo phức tạp.(0,25) II Phần tự luận: A/ Yêu cầu chung: - Thể loại: Bài văn nghị luận giải thích - Nội dung: “Lá lành đùm rách” học quý giá tình đoàn kết, tương thân tương người với người xã hội - Hình thức: Trình bày đẹp, bố cục rõ ràng B/ Yêu cầu cụ thể: Bài viết cần đảm bảo nội dung sau: a Mở bài: (1,0 điểm) - Dẫn dắt vấn đề: Ca dao, tục ngữ kho tàng quý báu mà ông cha ta để lại cho hệ sau Mỗi câu ca dao, tục ngữ kinh nghiệm, lời khuyên từ hệ trước cho cháu sau - Nêu vấn đề: Trong số đó, câu tục ngữ “lá lành đùm rách” học q giá tình đồn kết, tương thân tương người với người xã hội b Thân bài: (5,0 điểm) Luận điểm 1: Giải thích (1,5 điểm) - Nghĩa đen: Lá lành che chở, bao bọc rách khỏi tác động xấu từ môi trường - Nghĩa bóng: + Lá lành: Chỉ người có sống đầy đủ, khỏe mạnh xã hội + Lá rách: Chỉ người có sống thiếu thốn, khiếm khuyến vật chất, tinh thần, sức khỏe… + đùm: bao bọc, giúp đỡ, cưu mang, chia sẻ… ⇒ Nghĩa bóng: Những người có sống đầy đủ cần biết đùm bọc, giúp đỡ người gặp hồn cảnh khó khăn Trong sống, người phải biết yêu thương, giúp đỡ lẫn Luận điểm 2: Tại lại phải sống đùm bọc, yêu thương lẫn (2,5 điểm) - Câu tục ngữ lời khuyên dạy ông cha ta lối sống yêu thương, đoàn kết, đùm bọc lẫn Đây phẩm chất quý báu người dân Việt Nam - Trong sống, người không sống cô lập mà sống tập thể, cộng đồng, vậy, sẻ chia, đồn kết vơ cần thiết để xây dựng xã hội tốt đẹp - Khi người gặp phải hồn cảnh khó khăn, thiếu thốn (vật chất, tinh thần, sức khỏe) người xung quanh cần có đồng cảm, giúp đỡ, đùm bọc để họ cố gắng vượt qua hồn cảnh, nỗi đau Có vậy, xã hội trở nên văn minh ngày phát triển - “Cho nhận lại”, biết đùm bọc, giúp đỡ người gặp khó khăn khơng tự ta thấy thoải mái lòng mà người xung quanh tin tưởng, quý mến, tôn trọng Và chắn đường đời, khơng may ta gặp khó khăn có bàn tay đưa giúp đỡ ta vượt qua tất (Lấy dẫn chứng đồng bào miền Trung gặp bão lũ) - Chúng ta thực lời khuyên nào? + Hằng năm tham gia đợt qun góp người nghèo, ủng hộ nạn nhân bị thiên tai, dịch bệnh, hỏa hoạn, + Một xã hội văn minh, hạnh phúc, tiến xã hội mà người ln biết đoàn kết, yêu thương, quý trọng lẫn nhau: làm từ thiện + Chúng ta sống yên lành người xung quanh ta hạnh phúc - Ngược lại, trước khó khăn, thiếu thốn người khác mà ta dửng dưng, vơ cảm, ích kỉ chắn bị nhận lại “quả báo” khôn lường Luận điểm 3: Làm để rèn luyện lối sống yêu thương, đùm bọc lẫn (0,5 điểm) - Rèn luyện đạo đức, phẩm chất, lối sống cao đẹp - Luôn sẵn sàng giúp đỡ người gặp khó khăn hành động cụ thể, nghĩa cử cao đẹp - Kêu gọi giúp đỡ cảnh ngộ khó khăn địa phương khắp miền đất nước Luận điểm 4: Mở rộng vấn đề (0,5 điểm) - Phê phán người có lối sống ích kỉ, biết lo cho thân mình, vơ cảm, dửng dưng trước khó khăn, bất hạnh người khác - Phê phán người lợi dụng tình thương người để ỷ lại, lười biếng, muốn nhận giúp đỡ người khác mà cố gắng vươn lên c Kết bài: (1,0 điểm) - Khẳng định lại giá trị câu tục ngữ: Câu tục ngữ nguyên giá trị ngày nay, trở thành truyền thống đạo đức quý báu dân tộc ta - Bài học rút liên hệ thân: Chúng ta cần phải biết giữ gìn phát huy giá trị truyền thống tốt đẹp PHÒNG GD VÀ ĐT KIM SƠN TRƯỜNG THCS VĂN HẢI ĐỀ CHÍNH THỨC 02 ĐỀ KIỂM TRA CHẤT LƯỢNG HỌC KÌ II NĂM HỌC 2019-2020 MƠN NGỮ VĂN (Thời gian làm 90 phút Không kể thời gian giao đề) Phần I Đọc-hiểu (3,0 điểm) Hãy đọc kĩ đoạn văn sau trả lời câu hỏi bên (từ câu đến câu 4, ý 0,5 điểm) “…Tinh thần yêu nước thứ q Có trưng bày tủ kính, bình pha lê, rõ ràng dễ thấy Nhưng có cất giấu kín đáo rương, hịm Bổn phận làm cho quý kín đáo đưa trưng bày Nghĩa phải sức giải thích, tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo, làm cho tinh thần yêu nước tất người thực hành vào công việc yêu nước, công việc kháng chiến” (Ngữ văn – tập 2, trang 25) a) Đoạn văn trích từ văn nào? Tác giả ai? Và viết theo phương thức biểu đạt nào? (0,75 điểm) b) Xác định câu rút gọn có đoạn trích cho biết rút gọn thành phần nào? (1,0 điểm) c) Xác định phép liệt kê sử dụng đoạn trích? (0,5 điểm) d) Tìm cụm chủ - vị dùng để mở rộng câu phân tích cụ thể mở rộng thành phần câu sau? (0,75 điểm) "Bổn phận làm cho quý kín đáo đưa trưng bày" Phần II Phần tự luận: (7,0 điểm) Nhân dân ta thường nhắc nhở nhau: Ăn nhớ kẻ trồng Hãy chứng minh lời nhắc nhở nét đẹp truyền thống đạo lí dân tộc Việt Nam văn nghị luận ngắn HẾT HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA CHẤT LƯỢNG HỌC KÌ II Năm học: 2019-2020 MƠN: NGỮ VĂN (Hướng dẫn chấm gồm 01 trang) Phần I: Đọc-hiểu (3,0 điểm) a - Xác định văn bản: Tinh thần yêu nước nhân dân ta (0,25 điểm) - Nêu tác giả: Hồ Chí Minh (0,25 điểm) - Xác định phương thức biểu đạt chính: Nghị luận (0,25 điểm) b - Xác định ba câu rút gọn Mỗi câu (0,25 điểm) + Có trưng bày tủ kính, bình pha lê, rõ ràng dễ thấy + Nhưng có cất giấu kín đáo rương, hịm + Nghĩa phải sức giải thích, tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo, làm cho tinh thần yêu nước tất người thực hành vào công yêu nước, công việc kháng chiến - Xác định thành phần rút gọn câu là: Chủ ngữ (0,25 điểm) c Xác định phép liệt kê câu: Nghĩa phải sức giải thích, tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo, (0,5 điểm) d Xác định cụm C - V dùng để mở rộng câu (0,5 điểm) - Phân tích: (0,25 điểm) Bổn phận CN làm cho quý kín đáo ĐT C đưa trưng bày V VN => Mở rộng phần phụ sau cụm động từ (bổ ngữ) Phần II Phần tự luận: (7,0 điểm) Mở (1,0 điểm) - Giới thiệu lòng biết ơn người - Dẫn câu tục ngữ - Khẳng định: Là nét đẹp truyền thống đạo lý dân tộc Việt Nam Thân (5,0 điểm) * Giải thích: (1,0 điểm) - Nghĩa đen: Khi ăn phải biết ơn người trồng - Nghĩa bóng: Người hưởng thành phải nhớ tới người tạo thành Thế hệ sau phải ghi nhớ công ơn hệ trước * Chứng minh: Dân tộc Việt Nam sống theo đạo lí (4,0 điểm) - Học sinh trình bày dẫn chứng phù hợp, xếp hợp lý thể truyền thống Ăn nhớ kẻ trồng dân tộc ta (Học sinh phải biết kết hợp dẫn chứng lý lẽ) (3,5 điểm) - Các hệ sau khơng hưởng thụ mà cịn phải biết gìn giữ, vun đắp, phát triển thành hệ trước tạo dựng nên (0,5 điểm) Kết bài: (1,0 điểm) - Khẳng định lại truyền thống tốt đẹp dân tộc - Nêu ý nghĩa câu tục ngữ ngày hôm - Liên hệ thân ... Năm học: 20 19 -20 20 MÔN: NGỮ VĂN (Hướng dẫn chấm gồm 02 trang) Phần I: Đọc-hiểu (3,0 điểm) Câu 1: - Đoạn văn trích văn bản: "Ý nghĩa văn chương" (0 ,25 ) - Tác giả: Hoài Thanh.(0 ,25 ) Câu 2: - Nội... THCS VĂN HẢI ĐỀ CHÍNH THỨC 02 ĐỀ KIỂM TRA CHẤT LƯỢNG HỌC KÌ II NĂM HỌC 20 19 -20 20 MÔN NGỮ VĂN (Thời gian làm 90 phút Không kể thời gian giao đề) Phần I Đọc-hiểu (3,0 điểm) Hãy đọc kĩ đoạn văn sau... công việc yêu nước, công việc kháng chiến” (Ngữ văn – tập 2, trang 25 ) a) Đoạn văn trích từ văn nào? Tác giả ai? Và viết theo phương thức biểu đạt nào? (0 ,75 điểm) b) Xác định câu rút gọn có đoạn